DYREKTYWA RADY

www.zefe.org

DYREKTYWA RADY

92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku

w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory

RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

biorąc pod uwagę Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą, a szczególnie art. 130s tego Traktatu,

biorąc pod uwagę projekt Komisji^[1],

biorąc pod uwagę opinię Parlamentu Europejskiego^[2],

biorąc pod uwagę opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego^[3],

zważywszy, że zachowanie, ochrona i poprawa jakości środowiska, w tym ochrona siedlisk naturalnych oraz ochrona dzikiej fauny i flory są bardzo ważnym zadaniem stanowiącym element realizacji przez Wspólnotę ogólnego interesu wyrażonego w art. 130r Traktatu;

zważywszy, że polityka i program działania Wspólnoty Europejskiej w dziedzinie ochrony środowiska (na lata od 1987 do 1992)^[4] przewidują działania dotyczące ochrony przyrody i zasobów naturalnych;

zważywszy, że uznając za główny cel wspieranie zachowania różnorodności biologicznej przy uwzględnieniu wymagań gospodarczych, społecznych, kulturalnych i regionalnych, niniejsza dyrektywa przyczynia się do realizacji ogólnego zadania zrównoważonego rozwoju; zważywszy, że zachowanie takiej różnorodności biologicznej może w niektórych przypadkach wymagać utrzymania lub wręcz wspierania działalności człowieka;

zważywszy, że na europejskim terytorium państw członkowskich stan siedlisk naturalnych nadal się pogarsza i coraz większa liczba dzikich gatunków jest poważnie zagrożona; zważywszy, że jeśli się uwzględni, iż zagrożone siedliska i gatunki tworzą część dziedzictwa przyrodniczego Wspólnoty i że dotyczące ich zagrożenia mają często charakter transgraniczny, konieczne jest podjęcie w celu ich ochrony działań na szczeblu Wspólnoty;

zważywszy, że ze względu na zagrożenia dla niektórych rodzajów siedlisk naturalnych i niektórych gatunków konieczne jest ich określenie jako posiadających pierwszorzędne znaczenie, w celu dopomożenia szybkiemu wprowadzaniu w życie działań zmierzających do ich ochrony;

zważywszy, że w celu zapewnienia zachowania siedlisk naturalnych i gatunków będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty w stanie sprzyjającym ochronie lub w celu odtworzenia takiego stanu, konieczne jest wyznaczenie specjalnych obszarów ochrony w celu stworzenia spójnej europejskiej sieci ekologicznej zgodnie z wyszczególnionym harmonogramem;

zważywszy, że wszelkie wyznaczone obszary, w tym obszary sklasyfikowane teraz lub w przyszłości jako obszary specjalnej ochrony zgodnie z dyrektywą Rady 79/409/EWG z dnia 2 kwietnia 1979 roku w sprawie ochrony dzikich ptaków^[5], będą musiały zostać włączone do spójnej europejskiej sieci ekologicznej;

zważywszy, że jest właściwe, aby na każdym wyznaczonym obszarze wprowadzić w życie konieczne działania przy uwzględnieniu realizowanych zadań w dziedzinie ochrony przyrody;

zważywszy, że miejsca kwalifikujące się do wyznaczenia jako specjalne obszary ochrony są proponowane przez państwa członkowskie, ale jednocześnie zważywszy, że należy określić procedurę umożliwiająca w wyjątkowych przypadkach wyznaczenie obiektów, które nie zostały zaproponowane przez państwo członkowskie, a które są uważane przez Wspólnotę za bardzo ważne dla utrzymania lub przetrwania gatunków lub rodzajów naturalnych siedlisk o pierwszorzędnym znaczeniu;

zważywszy, że należy dokonać odpowiedniej oceny każdego planu lub programu mogącego spowodować znaczące skutki dla zadań w zakresie ochrony obiektu, który został wyznaczony lub też zostanie wyznaczony w przyszłości;

zważywszy, że uznaje się, iż przyjęcie działań mających na celu ochronę siedlisk naturalnych i gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty jest wspólną odpowiedzialnością wszystkich państw członkowskich; zważywszy, że działania takie mogą nałożyć nadmierne obciążenia finansowe na niektóre państwa członkowskie ze względu z jednej strony na nierównomierne rozmieszczenie takich siedlisk oraz gatunków w całej Wspólnocie oraz z drugiej strony ze względu na fakt, że zasada "zanieczyszczający płaci" może mieć tylko ograniczone zastosowanie w szczególnym przypadku ochrony przyrody;

zważywszy, że dlatego też uzgodniono, iż w tym wyjątkowym przypadku powinien zostać zapewniony udział współfinansowania ze środków Wspólnoty, w ramach limitów środków udostępnianych na mocy decyzji Wspólnoty;

zważywszy, że planowanie zagospodarowania gruntów i polityki rozwoju powinny zachęcać do utrzymania cech krajobrazu o dużym znaczeniu dla dzikiej fauny i flory;

zważywszy, że należy ustanowić system monitorowania stanu ochrony siedlisk naturalnych i gatunków objętych niniejszą dyrektywą;

zważywszy, że dla niektórych gatunków fauny i flory wymagany jest ogólny system ochrony w celu uzupełnienia dyrektywy 79/409/EWG; zważywszy, że należy przewidzieć działania dotyczące niektórych gatunków, jeśli uzasadnia to stan ich ochrony, obejmujące zakaz stosowania niektórych środków chwytania lub zabijania, przewidując jednocześnie możliwość derogacji pod pewnymi warunkami;

zważywszy, że w celu zapewnienia monitoringu wprowadzania w życie niniejszej dyrektywy Komisja będzie okresowo przygotowywać zbiorcze sprawozdania, między innymi na podstawie informacji przesłanych jej przez państwa członkowskie, dotyczące stosowania krajowych przepisów przyjętych na mocy niniejszej dyrektywy;

zważywszy, że dla wprowadzenia w życie niniejszej dyrektywy istotne jest poszerzanie wiedzy naukowej i technicznej; zważywszy, że wskutek tego stosowne jest popieranie koniecznych prac badawczych i naukowych;

zważywszy, że postęp naukowy i techniczny oznacza, że musi istnieć możliwość dostosowania do tego postępu załączników do dyrektywy; zważywszy, że należy ustalić procedurę, poprzez którą Wspólnota może zmieniać te załączniki;

zważywszy, że należy ustanowić komitet regulacyjny w celu udzielania pomocy Komisji przy wprowadzaniu w życie niniejszej dyrektywy, zwłaszcza wówczas, gdy podejmowane są decyzje o współfinansowaniu przez Wspólnotę;

zważywszy, że należy przewidzieć działania uzupełniające, regulujące reintrodukcję niektórych rodzimych gatunków fauny i flory i ewentualną introdukcję gatunków obcych;

zważywszy, że edukacja i ogólne informacje odnoszące się do zadań niniejszej dyrektywy są bardzo ważne dla efektywnego wprowadzenia jej w życie,

PRZYJĘŁA NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:

Definicje

Artykuł 1

Dla potrzeb niniejszej dyrektywy:

(a) ochrona oznacza zestaw działań wymaganych do zachowania naturalnych siedlisk dzikiej fauny i flory w stanie sprzyjającym ochronie zgodnie z określeniem w pkt. (e) oraz (i) lub też do odtwarzania takiego stanu;

(b) siedliska naturalne oznaczają obszary lądowe lub wodne wyodrębnione w oparciu o cechy geograficzne, abiotyczne i biotyczne, zarówno całkowicie naturalne jak i półnaturalne;

(c) rodzaje siedlisk naturalnych będące przedmiotem zainteresowania Wspólnoty oznaczają te siedliska w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2, które:

(i) są zagrożone zanikiem w swoim naturalnym zasięgu

lub

(ii) mają niewielki zasięg naturalny w wyniku regresji lub z powodu ograniczonego obszaru występowania wynikajacego z jego wewnętrznych, przyrodniczych właściwości

lub

(iii) stanowią wybitne przykłady typowych cech jednego lub więcej z pięciu wymienionych regionów biogeograficznych: alpejskiego, atlantyckiego, kontynentalnego, makaronezyjskiego i śródziemno- morskiego.

Rodzaje te są wymienione lub mogą być wymienione w załączniku I;

(d) rodzaje siedlisk naturalnych o pierwszorzędnym znaczeniu oznaczają rodzaje siedlisk naturalnych zagrożonych zanikiem, które występują na terytorium o którym mowa w art. 2 i w odniesieniu do ochrony których Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność z powodu wielkości ich naturalnego zasięgu mieszczącego się w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2; rodzaje siedlisk naturalnych o pierwszorzędnym znaczeniu są w załączniku I oznaczone gwiazdką (*);

(e) stan ochrony siedliska naturalnego oznacza sumę oddziaływań na siedlisko naturalne oraz na jego typowe gatunki, które mogą mieć wpływ na jego długofalowe rozmieszczenie, strukturę i funkcje oraz na długoterminowe przetrwanie jego typowych gatunków w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2.

Stan ochrony siedliska naturalnego zostanie uznany za "sprzyjający", jeśli:

jego naturalny zasięg i obszary mieszczące się w obrębie tego zasięgu są stałe lub zwiększają się;

specyficzna struktura i funkcje konieczne do jego długotrwałego zachowania istnieją i prawdopodobnie będą istnieć w dającej się przewidzieć przyszłości

oraz

stan ochrony jego typowych gatunków jest sprzyjający, zgodnie z tym co określono w pkt. (i);

(f) siedlisko gatunku oznacza środowisko określone przez konkretne czynniki abiotyczne i biotyczne, w którym gatunek ten żyje w dowolnym stadium swojego cyklu biologicznego;

(g) gatunki będące przedmiotem zainteresowania Wspólnoty oznaczają te gatunki, które w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2, są:

(i) zagrożone, z wyjątkiem tych gatunków, których naturalny zasięg na tym terytorium jest zasięgiem krańcowym i które nie są zagrożone lub podatne na zagrożenie w zachodnim regionie palearktycznym,

lub

(ii) podatne na zagrożenie, to znaczy, o których sądzi się, że mogą w najbliższej przyszłości przejść do kategorii gatunków zagrożonych, jeśli czynniki będące przyczyną zagrożenia będą na nie nadal oddziaływać,

lub

(iii) rzadkie, to znaczy o niewielkich populacjach, które nie są obecnie zagrożone ani też podatne na zagrożenie, ale podlegają ryzyku zagrożenia występując w obrębie ograniczonych obszarów geograficznych albo będąc znacznie rozproszone na większym obszarze,

lub

(iv) endemiczne i wymagające specjalnej uwagi ze względu na szczególny charakter ich siedliska i/lub potencjalne oddziaływanie ich eksploatacji na te siedliska i/lub potencjalne oddziaływanie ich eksploatacji na stan ich ochrony.

Gatunki te są wymienione lub mogą być wymienione w załączniku II i/lub w załączniku IV albo V;

(h) gatunki o pierwszorzędnym znaczeniu oznaczają gatunki, o których mowa w pkt. (g) i (i), w odniesieniu do których Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność z powodu wielkości ich naturalnego zasięgu mieszczącego się w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2; gatunki o pierwszorzędnym znaczeniu są w załączniku II oznaczone gwiazdką (*);

(i) stan ochrony gatunków oznacza sumę oddziaływań na te gatunki, mogących mieć wpływ na ich długofalowe rozmieszczenie i obfitość ich populacji w obrębie terytorium o którym mowa w art. 2.

Stan ochrony gatunków zostanie uznany za "sprzyjający" jeśli:

dane o dynamice liczebności populacji rozpatrywanych gatunków wskazują, że same utrzymują się one w skali długoterminowej jako trwały składnik swoich naturalnych siedlisk;

naturalny zasięg gatunków nie zmniejsza się ani też prawdopodobnie nie ulegnie zmniejszeniu w dającej się przewidzieć przyszłości, oraz

istnieje i prawdopodobnie będzie istnieć w przyszłości siedlisko wystarczająco duże, aby utrzymać ich populacje przez dłuższy czas;

(j) obiekt oznacza geograficznie zdefiniowany obszar o wyraźnie określonych granicach;

(k) obiekt o znaczeniu dla Wspólnoty oznacza obiekt, który w regionie lub regionach biogeograficznych do których należy w znaczący sposób przyczynia się do zachowania lub odtworzenia stanu sprzyjającego ochronie rodzaju siedliska naturalnego, wymienionego w załączniku I lub gatunku wymienionego w załączniku II, a także może się znacząco przyczynić do spójności sieci Natura 2000 o której mowa w art. 3 i/lub przyczynia się znacząco do zachowania różnorodności biologicznej w obrębie danego regionu lub regionów biogeograficznych.

W przypadku gatunków zwierząt występujących na dużych obszarach, obiektom o znaczeniu dla Wspólnoty odpowiadają obiekty w obrębie naturalnego zasięgu takich gatunków, stanowiące fizyczne lub biologiczne czynniki istotne dla ich życia lub rozmnażania;

(l) specjalny obszar ochrony oznacza obiekt mający znaczenie dla Wspólnoty wyznaczony przez akt prawny, administracyjny i/lub umowę, w którym stosowane są konieczne działania ochronne w celu zachowania w stanie naturalnym siedlisk i/lub populacji gatunków, dla których obiekt został wyznaczony w stanie sprzyjającym ochronie, lub w celu odtworzenia takiego stanu;

(m) okaz oznacza każde zwierzę lub roślinę, żywe lub martwe, należące do gatunków wymienionych w załącznikach IV i V, dowolną część zwierzęcia lub rośliny tych gatunków, produkt pochodny oraz inne towary, które wydaję się być częściami lub produktami pochodnymi zwierząt lub roślin tych gatunków według załączonego dokumentu, opakowania, oznaczenia lub etykiety albo na podstawie jakichś innych okoliczności;

(n) komitet oznacza komitet ustanowiony zgodnie z art. 20.

Artykuł 2

1. Niniejsza dyrektywa ma na celu przyczynienie się do zapewnienia różnorodności biologicznej poprzez ochronę siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory na europejskim terytorium państw członkowskich, do których stosuje się Traktat.

2. Działania podejmowane zgodnie z niniejszą dyrektywą będą zaprojektowane tak, aby zachować siedliska naturalne oraz gatunki dzikiej fauny i flory będące przedmiotem zainteresowania Wspólnoty w stanie sprzyjającym ochronie lub aby odtworzyć taki stan.

3. Działania podejmowane zgodnie z niniejszą dyrektywą będą uwzględniać wymogi gospodarcze, społeczne i kulturalne oraz cechy regionalne i lokalne.

Ochrona siedlisk naturalnych i siedlisk gatunków

Artykuł 3

1. Zostanie stworzona spójna Europejska Sieć Ekologiczna specjalnych obszarów ochrony, pod nazwą Natura 2000. Sieć ta, złożona z obiektów, w których znajdują się rodzaje siedlisk naturalnych wymienione w załączniku I i siedliska gatunków wymienionych w załączniku II, umożliwi zachowanie tych rodzajów siedlisk naturalnych i siedlisk gatunków w stanie sprzyjającym ochronie w ich naturalnym zasięgu lub tam gdzie to stosowne - odtworzenie takiego stanu.

Sieć Natura 2000 będzie obejmować specjalne obszary ochrony sklasyfikowane przez państwa członkowskie zgodnie z dyrektywą 79/409/EWG.

2. Każde państwo członkowskie weźmie udział w tworzeniu Natury 2000 proporcjonalnie do reprezentacji na jego terytorium rodzajów siedlisk naturalnych i siedlisk gatunków o których mowa w ust. 1. W tym celu każde państwo członkowskie wyznaczy, zgodnie z art. 4, obiekty stanowiące specjalne obszary ochrony przy uwzględnieniu założeń określonych w ust. 1.

3. Tam, gdzie uznają to za stosowne, państwa członkowskie podejmą starania by poprawić ekologiczną spójność Natury 2000 poprzez zachowanie oraz, tam gdzie to odpowiednie, rozwinięcie cech krajobrazu o dużym znaczeniu dla dzikiej fauny i flory, jak to określono w art. 10.

Artykuł 4

1. Na podstawie kryteriów określonych w załączniku III (etap 1) oraz odnośnych informacji naukowych każde państwo członkowskie zaproponuje spis obiektów, wskazując które rodzaje siedlisk z załącznika I i które gatunki z załącznika II są rodzime w odniesieniu do terytorium, na którym obiekty się znajdują. W przypadku gatunków rozmieszczonych na dużych obszarach obiekty te będą odpowiadać miejscom w obrębie naturalnego zasięgu tych gatunków, w których występują fizyczne lub biologiczne czynniki istotne dla ich życia i rozmnażania się. W przypadku gatunków wodnych, o zasięgu obejmującym duże obszary, obiekty te zostaną zaproponowane tylko tam gdzie istnieje dający się jednoznacznie określić obszar, na którym występują fizyczne i biologiczne czynniki bardzo ważne dla ich życia i rozmnażania się. Tam gdzie będzie to stosowne, państwa członkowskie zaproponują przyjęcie spisu obiektów w świetle wyników monitorowania i nadzoru, o którym mowa w art. 11.

Spis ten zostanie przekazany Komisji w ciągu trzech lat od notyfikacji niniejszej dyrektywy, wraz z informacją na temat każdego obiektu. Informacja ta powinna obejmować mapę obiektu, jego nazwę, lokalizację, wielkość oraz dane wynikające z zastosowania kryteriów wymienionych w załączniku III (etap I), przedstawione w formie podanej przez Komisję zgodnie z procedurą ustaloną w art. 21.

2. Na podstawie kryteriów określonych w załączniku III (etap 2) i w ramach zarówno każdej z pięciu krain biogeograficznych o których mowa w art. 1 ust. (c) pkt (iii), jak i całego terytorium o którym mowa w art. 2 ust. 1 Komisja opracuje w porozumieniu z każdym państwem członkowskim projekt spisu obiektów ważnych dla Wspólnoty oparty o spisy poszczególnych państw członkowskich wskazujący te obiekty, które utraciły jeden lub więcej rodzaj siedlisk naturalnych albo jeden lub więcej gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu.

Państwa członkowskie, w których obiekty, obejmujące jeden lub więcej rodzajów siedlisk naturalnych albo jeden lub więcej gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu stanowią więcej niż 5% ich terytorium, mogą w porozumieniu z Komisją wystąpić o bardziej elastyczne stosowanie kryteriów wymienionych w załączniku III (etap 2) przy wyborze wszystkich obiektów ważnych dla Wspólnoty znajdujących się na ich terenie.

Spis obiektów wybranych jako ważne dla Wspólnoty określający te spośród nich, które obejmują jeden lub więcej rodzajów siedlisk naturalnych albo jeden lub więcej gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu, zostanie przyjęty przez Komisję zgodnie z procedurą określoną w art. 21.

3. Spis o którym mowa w ust. 2 zostanie sporządzony w ciągu sześciu lat od notyfikacji niniejszej dyrektywy.

4. Po zatwierdzeniu obiektu ważnego dla Wspólnoty zgodnie z procedurą określoną w ust. 2 państwa członkowskie jak najszybciej, nie później niż w ciągu sześciu lat, wyznaczą ten obiekt jako specjalny obszar ochrony, ustalając priorytetowe działania w świetle znaczenia tych obiektów dla zachowania rodzaju siedliska naturalnego wymienionego w załączniku I lub gatunku wymienionego w załączniku II w stanie sprzyjającym ochronie lub dla odtworzenia takiego stanu, a także dla potrzeb spójności Natury 2000 oraz w świetle zagrożenia degradacją lub zniszczeniem, na które narażone są te obiekty.

5. Wraz z umieszczeniem obiektu w spisie, o którym mowa w trzecim akapicie ust. 2 będzie on podlegać postanowieniom art. 6 ust. (2), (3) i (4).

Artykuł 5

1. W wyjątkowych przypadkach, gdy Komisja stwierdzi, że krajowy spis o którym mowa w art. 4 ust. 1 nie wymienia obiektu, w którym znajduje się rodzaj siedliska naturalnego lub gatunek o pierwszorzędnym znaczeniu i który na podstawie odnośnych, wiarygodnych informacji naukowych uważa się za istotny dla zachowania tego rodzaju siedliska naturalnego lub dla przeżycia tego gatunku, zainicjowana zostaje dwustronna procedura konsultacyjna pomiędzy państwem członkowskim a Komisją mająca na celu porównanie danych naukowych, z których korzysta każde z nich.

2. Jeśli z datą zakończenia okresu konsultacji, nie przekraczającego sześciu miesięcy, spór nie zostanie rozwiązany, Komisja przekaże Radzie projekt odnoszący się do wyboru obiektu jako obiektu ważnego dla Wspólnoty.

3. Rada, działając jednomyślnie, podejmie decyzję w ciągu trzech miesięcy od daty przekazania projektu.

4. W czasie konsultacji i oczekiwania na decyzję Rady dany obiekt będzie podlegać postanowieniom art. 6 ust. 2.

Artykuł 6

1. Dla specjalnych obszarów ochrony państwa członkowskie ustalą konieczne działania ochronne obejmujące, jeśli zaistnieje taka potrzeba, odpowiednie plany zagospodarowania opracowane specjalnie dla tych obiektów bądź zintegrowane z innymi planami rozwoju oraz odpowiednie działania prawne, administracyjne lub oparte na dobrowolnych umowach, korespondujące z ekologicznymi wymaganiami rodzajów siedlisk naturalnych wymienionych w załączniku I lub gatunków wymienionych w załączniku II żyjących w tych obiektach.

2. Kraje członkowskie podejmą odpowiednie działania w celu uniknięcia na specjalnych obszarach ochrony pogorszenia stanu siedlisk naturalnych i siedlisk gatunków jak również w celu uniknięcia płoszenia gatunków, dla których zostały wyznaczone takie obszary, o ile płoszenie to może mieć znaczenie w stosunku do zadań niniejszej dyrektywy.

3. Każdy plan lub przedsięwzięcie, które nie jest bezpośrednio związane lub konieczne do zagospodarowania obiektu, ale które może na nie w istotny sposób oddziaływać, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami, będzie podlegać odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego obiektu z punktu widzenia założeń jego ochrony. W świetle wniosków wynikających z tej oceny oraz z zastrzeżeniem postanowień ust. 4, kompetentne władze krajowe będą wyrażać zgodę na ten plan lub przedsięwzięcie po upewnieniu się, że nie będzie on wpływać bezpośrednio na dany obiekt oraz, jeśli to stosowne, po uzyskaniu opinii ogółu ludności.

4. Jeśli pomimo negatywnej oceny skutków dla danego obiektu oraz braku rozwiązań alternatywnych, plan lub projekt musi jednak zostać zrealizowany ze względu na imperatyw wynikający z nadrzędnego interesu publicznego, w tym interesów mających charakter społeczny lub gospodarczy, państwo członkowskie podejmie wszelkie działania kompensujące konieczne do zapewnienia ochrony ogólnej spójności Natury 2000. O podjętych działaniach kompensujących państwo członkowskie poinformuje Komisję.

Jeżeli dany obiekt obejmuje rodzaj siedliska naturalnego i/lub jest zamieszkały przez gatunek o pierwszorzędnym znaczeniu, jedyne względy, na które można się powołać to względy odnoszące się do zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa publicznego, pozytywne skutki o pierwszorzędnym znaczeniu dla środowiska oraz, po wyrażeniu opinii przez Komisję, inne przyczyny związane z imperatywem nadrzędnego interesu publicznego.

Artykuł 7

Zobowiązania wynikające z art. 6 ust. 2, 3 i 4 niniejszej dyrektywy zastąpią wszelkie zobowiązania wynikające z pierwszego zdania art. 4 ust. 4 dyrektywy 79/409/EWG w odniesieniu do obszarów sklasyfikowanych zgodnie z art. 4 ust. 1 tej dyrektywy lub uznanych w podobny sposób, na mocy art. 4 ust. 2, poczynajac od daty wprowadzenia niniejszej dyrektywy w życie lub od daty klasyfikacji lub uznania przez państwo członkowskie na mocy dyrektywy 79/409/EWG, w zależności od tego która z tych dat jest późniejsza.

Artykuł 8

1. Równolegle z projektami dotyczącymi obiektów kwalifikujących się do wyznaczenia jako specjalne obszary ochrony, w których występują rodzaje siedlisk naturalnych i/lub gatunki o pierwszorzędnym znaczeniu, państwa członkowskie prześlą Komisji, jeśli to stosowne, swoje szacunki odnoszące się do współfinansowania przez Wspólnotę, uznawanego przez nie za konieczne aby mogły spełnić swoje zobowiązania zgodnie z art. 6 ust. 1.

2. Komisja w porozumieniu z każdym zainteresowanym państwem członkowskim określi dla obiektów ważnych dla Wspólnoty, w odniesieniu do których państwo członkowskie ubiega się o współfinansowanie, działania konieczne do zachowania rodzajów naturalnych siedlisk i gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu występujących w tych obiektach w stanie sprzyjajacym ochronie lub do odtworzenia takiego stanu, a także całkowite koszty tych działań.

3. Komisja w porozumieniu z zainteresowanymi państwami członkowskimi oszacuje finansowanie, w tym współfinansowanie, konieczne do realizacji działań o których mowa w ust. 2 między innymi przy uwzględnieniu koncentracji na terytorium państwa członkowskiego rodzajów naturalnych siedlisk i/lub gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu oraz względnych obciążeń, które pociągają za sobą wymagane działania.

4. Zgodnie z oceną o której mowa w ust. 2 i 3, biorąc pod uwagę dostępne źródła finansowania na mocy odnośnych instrumentów Wspólnoty i zgodnie z procedurą ustaloną w art. 21, Komisja przyjmie ramowy program działań uszeregowany zgodnie z priorytetami i obejmujący współfinansowanie, do podjęcia z chwilą kiedy obiekt zostanie wyznaczony na mocy art. 4 ust. 4.

5. Działania które nie zostały włączone do ramowego programu działań ze względu na brak wystarczających zasobów oraz działania włączone do wspomnianego powyżej ramowego programu, które jednak nie otrzymały koniecznego współfinansowania ramowego programu, zostaną ponownie rozważone zgodnie z procedurą ustaloną w art. 21 w kontekście dwuletniego przeglądu ramowego programu działań i mogą, w międzyczasie zostać odłożone przez państwa członkowskie w oczekiwaniu na taki przegląd. Przegląd ten będzie uwzględniać, odpowiednio do potrzeb, nową sytuację danego obiektu.

6. Na obszarach, gdzie działania zależne od współfinansowania zostały odłożone, państwa członkowskie powstrzymają się od wszelkich nowych działań, które mogą spowodować pogorszenie stanu tych obszarów.

Artykuł 9

Komisja, działając zgodnie z procedurą określoną w art. 21, będzie okresowo dokonywać przeglądu udziału programu Natura 2000 w realizacji zadań określonych w art. 2 i 3. W tym kontekście może być rozważone zdeklasyfikowanie specjalnego obszaru ochrony, tam gdzie jest to uzasadnione naturalnymi zmianami, stwierdzonymi w wyniku monitorowania i nadzoru przewidzianego w art. 11.

Artykuł 10

Państwa członkowskie planując zagospodarowanie terenów i formułując politykę rozwoju, w szczególności mając na względzie poprawę ekologicznej spójności sieci Natura 2000, będą dążyć tam gdzie uznają to za konieczne, do popierania zagospodarowania i ochrony tych elementów krajobrazu, które mają duże znaczenie dla dzikiej fauny i flory.

Są to elementy, które ze względu na swą liniową lub ciągłą strukturę (na przykład rzeki i ich brzegi albo tradycyjne systemy oznaczania granic pól), bądź pełnioną funkcję wyjściowych obszarów ekspansji (na przykład stawy lub niewielkie lasy) są bardzo ważne dla migracji, rozprzestrzeniania i wymiany genetycznej dzikich gatunków.

Artykuł 11

Państwa członkowskie podejmą monitorowanie i nadzór stanu ochrony siedlisk naturalnych i gatunków o których mowa w art. 2, ze szczególnym uwzględnieniem rodzajów siedlisk naturalnych i gatunków o pierwszorzędnym znaczeniu.

Ochrona gatunkowa

Artykuł 12

1. Państwa członkowskie podejmą konieczne działania, aby ustanowić system ścisłej ochrony w ich naturalnym zasięgu, gatunków zwierząt wymienionych w załączniku IV pkt (a), zakazujący:

(a) jakichkolwiek form celowego chwytania lub zabijania okazów tych gatunków żyjących w stanie dzikim,

(b) celowego płoszenia tych gatunków, w szczególności podczas okresu rozrodu, wychowu młodych, snu zimowego i migracji,

(d) pogarszania stanu lub niszczenia terenów rozrodu lub odpoczynku.

2. W odniesieniu do tych gatunków państwa członkowskie zakażą przetrzymywania, transportu, sprzedaży lub wymiany oraz oferowania do sprzedaży lub wymiany okazów pozyskanych ze stanu dzikiego, z wyjątkiem okazów pozyskanych legalnie przed wprowadzeniem w życie niniejszej dyrektywy.

3. Zakazy o których mowa w ust. 1 pkt. (a) i (b) i w ust. 2 będą się odnosić do wszystkich stadiów życia tych zwierząt, do których stosuje się niniejszy artykuł.

4. Państwa członkowskie ustanowią system kontroli przypadkowego chwytania lub zabijania gatunków zwierząt wyliczonych w załączniku IV ust. (a). W świetle zebranych informacji państwa członkowskie podejmą dalsze badania lub działania ochronne, które są niezbędne aby zapewnić, że przypadkowe chwytanie i zabijanie nie będzie miało negatywnego wpływu na te gatunki.

Artykuł 13

1. Państwa członkowskie podejmą konieczne działania, aby ustanowić system ścisłej ochrony gatunków roślin wymienionych w załączniku IV pkt (b), zakazujący:

(a) celowego zrywania, zbierania, ścinania, wyrywania lub niszczenia roślin tych gatunków w ich naturalnym zasięgu, żyjących w stanie dzikim,

(b) przetrzymywania, transportu, sprzedaży lub wymiany oraz oferowania do sprzedaży lub wymiany okazów tych gatunków pozyskanych ze stanu dzikiego, z wyjątkiem okazów pozyskanych legalnie przed wprowadzeniem w życie niniejszej dyrektywy.

2. Zakazy o których mowa w ust. 1 pkt. (a) i (b) będą się odnosić do wszystkich stadiów biologicznego życia tych roślin, do których stosuje się niniejszy artykuł.

Artykuł 14

1. Jeśli w świetle monitorowania i nadzoru przewidzianego w art. 11 państwa członkowskie uznają to za konieczne, podejmą one działania w celu zapewnienia, aby pozyskanie ze stanu dzikiego okazów dzikiej fauny i flory gatunków wymienionych w załączniku V, a także ich eksploatacja, były spójne z ich zachowaniem w stanie sprzyjającym ochronie.

2. Tam, gdzie takie działania zostaną uznane za konieczne, będą one obejmować kontynuację monitorowania i nadzoru przewidzianego w art. 11. Działania takie będą także obejmować w szczególności:

przepisy dotyczące dostępu do niektórych własności,

czasowy lub lokalny zakaz pozyskiwania okazów żyjących w stanie dzikim i eksploatacji niektórych populacji,

objęcie przepisami okresów i/lub metod pozyskiwania okazów,

stosowanie, tam gdzie okazy są pozyskiwane, zasad polowania i zasad łowienia ryb, które uwzględniają ochronę objętych pozyskiwaniem populacji,

ustanowienie systemu pozwoleń na pozyskiwanie okazów lub systemu kontyngentów,

objęcie przepisami nabywania okazów, ich sprzedaży, oferowania do sprzedaży, przetrzymywania w celu sprzedaży lub transportu w celu sprzedaży,

hodowanie gatunków zwierząt w niewoli oraz sztuczne rozmnażanie gatunków roślin, w ściśle kontrolowanych warunkach, w celu zmniejszenia pozyskiwania okazów tych gatunków żyjących w stanie dzikim,

ocenę skutków przyjętych działań.

Artykuł 15

W odniesieniu do chwytania lub zabijania okazów dzikiej fauny wyliczonych w załączniku V (a) oraz w przypadkach, w których zgodnie z art. 16 stosowane są derogacje odnośnie pozyskiwania, chwytania lub zabijania gatunków wyliczonych w załączniku IV pkt (a), państwa członkowskie zakażą używania wszystkich niewybiórczych środków mogących spowodować lokalny zanik lub poważne zaburzenie, populacji tych gatunków, a w szczególności:

(a) używania środków chwytania i zabijania wyliczonych w załączniku VI pkt (a),

(b) wszelkich form chwytania lub zabijania ze środków transportu o których mowa w załączniku VI pkt (b).

Artykuł 16

1. Pod warunkiem, że nie ma zadowalającej alternatywy i że derogacja nie jest szkodliwa dla zachowania populacji danych gatunków w stanie sprzyjającym ochronie w ich naturalnym zasięgu, państwa członkowskie mogą dokonać derogacji od postanowień art. 12, 13, 14 i 15 pkt. (a) i (b):

(a) w interesie ochrony dzikiej fauny i flory oraz ochrony siedlisk naturalnych,

(b) aby zapobiec poważnym szkodom, w szczególności w odniesieniu do upraw rolniczych, zwierząt hodowlanych, lasów, połowów ryb, wód oraz innych rodzajów własności,

(c) w interesie zdrowia i bezpieczeństwa publicznego lub z innych imperatywnych powodów wynikających z nadrzędnego interesu publicznego, w tym z powodów o charakterze społecznym lub gospodarczym oraz powodów związanych z pozytywnymi skutkami o pierwszorzędnym znaczeniu dla środowiska,

(d) dla celów związanych z badaniami i edukacją, dla odbudowy populacji zasiedlania i reintrodukcji określonych gatunków oraz dla koniecznych do tych celów działań hodowlanych włączając w to sztuczne rozmnażanie roślin,

(e) aby umożliwić, w ściśle kontrolowanych warunkach, selektywnie i w ograniczonym stopniu, pozyskiwanie lub przetrzymywanie niektórych okazów gatunków wymienionych w załączniku IV, w ograniczonej liczbie określonej przez kompetentne władze krajowe.

2. Państwa członkowskie będą przekazywać Komisji co dwa lata, w formie ustalonej przez komitet, raport na temat derogacji stosowanych na mocy ust. 1. Komisja wyda swoją opinię na temat tych derogacji w maksymalnym terminie 12 miesięcy od otrzymania sprawozdania i przedstawi ją Komitetowi.

3. Raporty będą wskazywać:

(a) gatunki, które podlegają derogacjom i powód derogacji, w tym charakter zagrożenia, jeśli to stosowne wraz z odesłaniem do odrzuconych rozwiązań alternatywnych i wykorzystanych danych naukowych,

(b) środki, przyrządy lub metody chwytania bądź zabijania gatunków zwierząt, na które wydano pozwolenie oraz powody ich stosowania,

(d) organ władzy upoważniony do deklarowania i sprawdzania spełnienia warunków wymaganych dla uzyskania derogacji oraz decydowanie, które środki, przyrządy lub metody mogą być stosowane, w jakich granicach i przez jakie agendy a także kto ma wykonać dane zadanie,

(e) stosowane środki monitorowania i nadzoru oraz uzyskane wyniki.

Informacja

Artykuł 17

1. Co sześć lat od daty wygaśnięcia okresu określonego w art. 23 państwa członkowskie będą opracowywać raport na temat wprowadzania w życie działań podejmowanych na mocy niniejszej dyrektywy. Raport ten będzie w szczególności obejmować informacje dotyczące działań ochronnych o których mowa w art. 6 ust. 1 oraz ocenę ich wpływu na stan ochrony rodzajów siedlisk naturalnych z załącznika I i gatunków z załącznika II, a także główne wyniki monitorowania i nadzoru o którym mowa w art. 11. Raport, w formie ustalonej przez komitet, zostanie przekazany Komisji i udostępniony społeczeństwu.

2. Komisja przygotuje zbiorczy raport na podstawie raportów o których mowa w ust. 1. Raport ten będzie zawierać odpowiednią ocenę osiągniętych postępów, a w szczególności udziału Natury 2000 w realizacji zadań określonych w art. 3. Robocza wersja części raportu obejmująca informacje dostarczone przez państwo członkowskie zostanie przekazana danemu państwu członkowskiemu do weryfikacji. Po przedłożeniu komitetowi, ostateczna wersja raportu zostanie opublikowana przez Komisję nie później niż w dwa lata po otrzymaniu sprawozdań o których mowa w ust. 1 i zostanie przekazana państwom członkowskim, Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu.

3. Państwa członkowskie mogą oznaczyć obszary wyznaczone na mocy niniejszej dyrektywy za pomocą obwieszczeń Wspólnoty opracowanych w tym celu przez komitet.

Badania

Artykuł 18

1. Państwa członkowskie i Komisja będą popierać konieczne badania i prace naukowe, mając na względzie zadania określone w załączniku II oraz zobowiązanie o którym mowa w art. 11. Będą one prowadzić wymianę informacji dla potrzeb właściwej koordynacji badań przeprowadzanych na szczeblu państwa członkowskiego i Wspólnoty.

2. Szczególna uwaga zostanie zwrócona na prace naukowe konieczne do wprowadzenia w życie art. 4 i 10; popierane będą również transgraniczne badania prowadzone w ramach współpracy pomiędzy państwami członkowskimi.

Procedura zmiany załączników

Artykuł 19

Zmiany konieczne by dostosować załączniki II, III, V i VI do postępu naukowego i technicznego będą przyjmowane przez Radę na wniosek Komisji kwalifikowaną większością głosów.

Zmiany konieczne do dostosowania załącznika IV do postępu naukowego i technicznego, będą przyjmowane przez Radę na wniosek Komisji jednomyślnie.

Komitet

Artykuł 20

Komisji będzie pomagać komitet składający się z przedstawicieli państw członkowskich, któremu będzie przewodniczyć przedstawiciel Komisji.

Artykuł 21

1. Przedstawiciel Komisji przedłoży komitetowi projekt działań, które należy podjąć, komitet wyda swoją opinię o projekcie w czasie ustalonym przez przewodniczącego, w zależności od pilności sprawy. Opinia zostanie przyjęta większością głosów określoną w art. 148 ust. 2 Traktatu w odniesieniu do decyzji, których przyjęcia wymaga się od Rady na wniosek Komisji. Głosy przedstawicieli państw członkowskich będą ważone tak, jak przewidziano w tym artykule. Przewodniczący nie głosuje.

2. Komisja przyjmie proponowane działania, jeżeli są one zgodne z opinią komitetu.

Jeżeli proponowane działania nie są zgodne z opinią komitetu lub jeśli opinia taka nie została przedłożona, Komisja bezzwłocznie przedłoży Radzie propozycje działań, które należy podjąć. Rada podejmie decyzję kwalifikowaną większością głosów.

Jeżeli po upływie 3 miesięcy od przedłożenia propozycji Rada nie podejmie decyzje, proponowane działania zostaną przyjęte przez Komisję.

Postanowienia uzupełniające

Artykuł 22

Wprowadzając w życie postanowienia niniejszej dyrektywy, państwa członkowskie:

(a) będą badać, czy pożądana jest reintrodukcja gatunków z załącznika IV rodzimych na ich terytorium, tam gdzie może się to przyczynić do zachowania tych gatunków, pod warunkiem że badanie, uwzględniające również doświadczenie zdobyte w innych państwach członkowskich i gdziekolwiek indziej, ustali, że taka reintrodukcja przyczyni się skutecznie do przywrócenia tych gatunków do stanu sprzyjającego ochronie oraz będzie mieć miejsce tylko po przeprowadzeniu odpowiednich konsultacji z zainteresowaną ludnością;

(b) zapewnią, że celowa introdukcja do stanu dzikiego dowolnego gatunku, który nie jest rodzimy na ich terytorium będzie regulowana tak, by nie zaszkodzić siedliskom naturalnym w obrębie ich naturalnego zasięgu lub dzikiej rodzimej faunie i florze oraz, jeśli uznają to za konieczne, zakazać takiej introdukcji; przyjęte wyniki oceny zostaną przekazane dla informacji komitetu;

(c) będą wspierać edukację i dostarczanie ogólnej informacji na temat potrzeby ochrony gatunków dzikiej fauny i flory oraz ochrony ich siedlisk i siedlisk naturalnych.

Postanowienia końcowe

Artykuł 23

1. Państwa członkowskie wprowadzą w życie ustawy i inne akty normatywne oraz decyzje administracyjne niezbędne do zapewnienia zgodności z niniejszą dyrektywą w ciągu dwóch lat od jej notyfikacji. Powiadomią o tym niezwłocznie Komisję.

2. Przyjmowane postanowienia będą zawierać odesłanie do niniejszej dyrektywy lub też odesłanie takie zostanie do nich dołączone przy ich urzędowej publikacji. Sposób dokonania takiego odesłania określą państwa członkowskie.

3. Państwa członkowskie prześlą Komisji teksty postanowień prawa krajowego przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą.

Artykuł 24

Niniejsza dyrektywa jest adresowana do państw członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia 21 maja 1992 roku.

W imieniu Rady

Przewodniczący

A. MARQUES CUNHA

ZAŁĄCZNIK I

Typy siedlisk naturalnych ważnych dla miejscowych społeczności, których ochrona wymaga wyznaczenia obszarów szczególnie chronionych

Interpretacja

Kod: Hierarchiczna klasyfikacja uzyskana z programu Corine^[6] (Przedsięwzięcie Corine w zakresie biotopów) jest pozycją, do której odwołuje się ten załącznik. Większości zacytowanych naturalnych siedlisk towarzyszy kod Corine wymieniony w Technical Handbook Tom I, s. 73-109.

Corine/Biotope/89/2.2, 19 maja 1988 roku, częściowo zaktualizowany dnia 14 lutego 1989 roku.

Znak "x" łączący kody oznacza stowarzyszone typy siedlisk, np. 35.2 x 64.1 _ Otwarte murawy z Corynephorus i Agrostis (35.2), w połączeniu z wydmami kontynentalnymi (64.1).

Znak (*) oznacza typy siedlisk o pierwszorzędnym znaczeniu.

SIEDLISKA NADBRZEŻNE I HALOFITYCZNE

Otwarte morze i obszary pływowe

11.25 Piaszczyste wybrzeża, które są nieco przykryte wodą morską przez cały czas

11.34 * Łąki podwodne utworzone przez Posidonia

13.2 Estuaria

14 Muliste i piaszczyste płycizny przybrzeżne nie przykryte wodą morską w czasie odpływu

21 * Laguny

Wielkie, płytkie ujścia rzek i zatoki

Rafy

Morskie "kolumny" w płytkich wodach wytworzone przez wyciekające gazy

Morskie wybrzeża klifowe oraz żwirowe lub piaszczyste plaże

17.2 Jednoroczna roślinność przy linii przyboju

17.3 Wieloletnia roślinność wybrzeży skalistych

18.21 Porośnięte roślinnością klify wybrzeży atlantyckich i bałtyckich

18.22 Zarośnięte roślinnością klify wybrzeży śródziemnomorskich (z endemicznymi gatunkami Limonium spp.)

18.23 Porośnięte roślinnością klify wybrzeży makaronezyjskich (roślinność endemiczna dla tych wybrzeży)

Atlantyckie i kontynentalne słone błota (marsze) i słone łąki

15.11 Salicornia i inne rośliny jednoroczne kolonizujące muły i piaski

15.12 Szuwary ze Spartina (Spartinum)

15.13 Atlantyckie słone łąki Glauco-Puccinellietalia

15.14 * Kontynentalne słone łąki (Puccinellietalia distantis)

Śródziemnomorskie i atlantyckie (południowe) słone mokradła przybrzeżne (marsze) i słone łąki

15.15 Śródziemnomorskie słone łąki (Juncetalia maritimi)

15.16 Śródziemnomorskie i atlantyckie (południowe) halofilne zarośla (Arthrocnemetalia fructicosae)

15.17 Iberyjskie halo-nitrofilne zarośla Pegano-Salsoletea

Słone i gipsowe stepy kontynentalne

15.18 * Stepy słone (Limonietalia)

15.19 * Stepy gipsowe (Gypsophiletalia)

WYDMY PRZYBRZEŻNE PIASZCZYSTE I WYDMY KONTYNENTALNE

Wydmy piaszczyste na wybrzeżach Atlantyku, Morza Północnego i Bałtyku

16.211 Inicjalne wydmy wędrujące

16.212 Wydmy wędrujące wzdłuż linii plaż z Ammophila arenaria (wydmy białe)

16.221 do 16.227* Ustabilizowane wydmy z roślinnością zielną (wydmy szare)

16.221 Galio-Koelerion albescentis

16.222 Euphorbio-Helichrysion

16.223 Crucianellion maritimae

16.224 Euphorbia terracina

16.225 Mesobromion

16.226 Trifolio-Gerantietea sanguinei, Galio maritimi-Geranion sanguinei

16.227 Thero-Airion, Botrychio-Polygaletum, Tuberarion guttatae

16.23 * Ustabilizowane, bezwapniowe wydmy z Empetrum nigrum

16.24 Ustabilizowane, bezwapniowe wydmy atlantyckie (Calluno-Ulicetea)

16.25 Wydmy z Hippophaë rhamnoides

16.26 Wydmy z Salix arenaria

16.29 Porośnięte lasem wydmy wybrzeża atlantyckiego

16.31 do 16.35 Wilgotne obniżenia wydm

1.A Piaszczyste niziny nadbrzeżne (machairs) w Irlandii

Wydmy piaszczyste na plażach śródziemnomorskich

16.223 Ustabilizowane wydmy piaszczyste Crucianellion maritimae

16.224 Wydmy z Euphorbia terracina

16.228 Wydmowe murawy Malcolmietalia

16.229 Wydmowe murawy Brachypodietalia

16.27 * Zarośla jałowcowe na wydmach (Juniperus spp.)

16.28 Wydmowe zarośla twardolistne (Cisto-Lavenduletalia)

16.29 x 42.8 * Wydmy porośnięte Pinus pinea i/lub Pinus pinaster

Wydmy kontynentalne, stare i bezwapniowe

64.1 x 31.223 Suche, piaszczyste wrzosowiska z Calluna i Genista

64.1 x 31.227 Suche, piaszczyste wrzosowiska z Calluna i Empetrum nigrum

64.1 x 35.2 Otwarte murawy wydm kontynentalnych z Corynephorus i Agrostis

SIEDLISKA SŁODKOWODNE

Wody stojące

22.11 x 22.31 Wody oligotroficzne, zawierające bardzo niewiele składników mineralnych z roślinnością ziemnowodną: Lobelia, Littorella i Isoëtes na piaszczystych równinach atlantyckich

22.11 x 22.34 Wody oligotroficzne, zawierające bardzo niewiele składników mineralnych z Isoëtes na zachodnio-śródziemnomorskich piaszczystych równinach

22.12 x 22.31 Oligotroficzne wody obszaru środkowoeuropejskiego

i 22.32 i przedalpejskiego z roślinnością ziemnowodną: Littorella lub Isoëtes lub jednoroczna roślinność na odkrytych brzegach (Nanocyperetalia)

22.12 x 22.44 Twarde oligo-mezotroficzne wody z roślinnością bentosową formacji tzw. "łąki" ramienicowe (Chara)

22.13 Naturalne jeziora eutroficzne z roślinnością typu Magnopotamion lub Hydrocharition

22.14 Jeziora dystroficzne

22.34 * Okresowe stawy obszaru śródziemnomorskiego

* Jeziora zimowe (Irlandia)

Wody bieżące

Odcinki cieków wodnych z naturalną lub półnaturalną dynamiką (małe, średnie lub główne koryta), w których wody nie wykazują znaczącego pogorszenia

22.221 i 24.222 Rzeki alpejskie i roślinność zielna wzdłuż ich brzegów

24.223 Rzeki alpejskie i ich roślinność krzewiasta z Myricaria germanica

24.224 Rzeki alpejskie i ich roślinność krzewiasta z Salix elaeagnos

24.225 Stale płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego z Glaucium flavum

24.4 Pływające zbiorowiska wodnych jaskrów w rzekach równinnych i podgórskich

24.52 Chenopodietum rubri rzek podgórskich

24.53 Stale płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego: Paspalo-Agrostidion i wiszące zasłony Salix i Populus alba

Okresowo płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego

WRZOSOWISKA I ZAROŚLA STREFY UMIARKOWANEJ

31.11 Południowoatlantyckie podmokłe wrzosowiska z Erica tetralix

31.12 * Południowoatlantyckie podmokłe wrzosowiska z Erica ciliaris i Erica tetralix

31.2 * Suche wrzosowiska (wszystkie podtypy)

31.234 * Suche wrzosowiska plaż z Erica vagans i Ulex maritimus

31.3 * Endemiczne suche wrzosowiska makaronezyjskie

31.4 Wrzosowiska alpejskie i subalpejskie

31.5 * Zarośla z Pinus mugo i Rhododendron hirsutum (Mugo-Rhododenretum hirsuti)

31.622 Subarktyczne zarośla wierzbowe

31.7 Endemiczne górskie, śródziemnomorskie wrzosowiska z kolcolistem

ZAROŚLA TWARDOLISTNE TYPU MAKIA

Submediterańskie i strefy umiarkowanej

31.82 Stałe formacje z Buxus sempervirens na wapiennych zboczach skalnych Berberidion p.

31.842 Górskie formacje Genista purgans

31.88 Formacje z Juniperus communis na wapiennych wrzosowiskach i obszarach trawiastych

31.89 * Formacja Cistus palhinhae na nadmorskich podmokłych wrzosowiskach (Junipero-Cistetum palhinhae)

Śródziemnomorska makia z drzewami

32.131 do 32.135 Jałowcowe zarośla

32.17 Makia z Zizyphus

32.18 * Makia z Laurus nobilis

Śródziemnomorskie i półstepowe zarośla (garig)

32.216 Zarośla wawrzynolistne

32.217 Niskie formacje wilczomleczów w pobliżu klifów

32.22 do 32.26 Wszystkie typy

Frygany

33.1 Frygana Astragalo-Plantaginetum subulatae

33.3 Frygana z Sarcopoterium spinosum

33.4 Kreteńskie formacje Euphorbieto-Verbascion

NATURALNE I PÓŁNATURALNE MURAWY

Naturalne murawy

34.11 Murawy Alysso-Sedum albi na skrasowiałych skałach wapiennych

34.12 Suche, piaszczyste, wapniste murawy z Koelerion glaucae

34.2 Murawy trzcinnikowe

36.314 Pirenejskie murawy z Festuca eskia na podłożu krzemionkowym

36.32 Alpejskie i borealne łąki krzemionkowe

36.36 Iberyjskie murawy z Festuca indigesta na podłożu krzemionkowym

36.41 do 36.45 Alpejskie murawy na podłożu wapiennym

36.5 Makaronezyjskie murawy górskie

Półnaturalne odmiany suchych muraw i zarośli

34.31 do 34.34 Na podłożach wapiennych (Festuco-Brometalia) (* ważne stanowiska storczyków)

34.5 * Pseudostepy z trawami i roślinami jednorocznymi (Thero-Brachypodietea)

35.1 Murawy z Nardus, bogate w gatunki, na podłożu krzemionkowym w strefach górskich (i podgórskich w Europie kontynentalnej)

Twardolistne spasane lasy

32.11 Z Quercus suber i/lub Quercus ilex

Półnaturalne podmokłe łąki ziołoroślowe

37.31 Łąki z Molinia na kredzie i glinie (Eu-Molinion)

37.4 Śródziemnomorskie ziołorośla i łąki trzęślicowe (Molinio-Holoschoenion)

37.7 i 37.8 Ziołorośla eutroficzne

Łąki zalewowe z Cnidion venosae

Mezofilne murawy

38.2 Nizinne łąki kośne (Alopecurus pratensis, Sanguisorba officinalis)

38.3 Górskie łąki kośne (typy brytyjskie z Geranium sylvaticum)

TORFOWISKA WYSOKIE, NISKIE I TRZĘSAWISKA

51.1 * Czynne, żywe torfowiska wysokie

51.2 Zdegradowane torfowiska wysokie (zdolne jeszcze do naturalnej regeneracji)

52.1 i 52.2 Torfowiska wierzchowinowe (tylko czynne)

54.5 Torfowiska przejściowe i trzęsawiska (pła)

54.6 Depresje na podłożach torfowych (Rhynchosporion)

Torfowiska niskie na podłożach wapiennych

53.3 * Torfowiska niskie na podłożach wapiennych z Cladium mariscus i Carex davalliana

54.12 * Petryfikujące źródła tufowe z formacją Cratoneurion

54.2 Alkaliczne torfowiska niskie

54.3 * Pionierskie formacje alpejskie Caricion bicoloris-atrofuscae

SIEDLISKA NASKALNE I JASKINIE

Piargi

61.1 Krzemionkowe

61.2 Eutric

61.3 Zachodnio-śródziemnomorskie i alpejskie termofilne

61.4 Bałkańskie

61.5 Środkowoeuropejskie na podłożu krzemionkowym

61.6 * Środkowoeuropejskie na podłożu wapiennym

Roślinność szczelin na skalnych zboczach

62.1 i 62.1A Podtypy na podłożu wapiennym

62.2 Podtypy na podłożu krzemionkowym

62.3 Pionierska roślinność na powierzchniach skalnych

62.4 * Bruki wapienne

Inne siedliska skalne

65 Jaskinie nie udostępnione do zwiedzania

Pola lawy i naturalne odkrywki

Zalane lub częściowo zalane jaskinie morskie

Stałe lodowce

LASY

Naturalna i półnaturalna roślinność leśna składająca się z rodzimych gatunków tworzących las wysokopienny z typowym podszytem i spełniająca następujące kryteria: rzadkie lub pozostałości po lasach, i/lub obejmujące gatunki będące przedmiotem zainteresowania Wspólnoty.

Lasy strefy umiarkowanej Europy

41.11 Las bukowy Luzulo-Fagetum

41.12 Lasy bukowe z Ilex i Taxus, bogate w epifity (Ilici-Fagion)

41.13 Las bukowy Asperulo-Fagetum

41.15 Subalpejskie lasy bukowe z Acer i Rumex arifolius

41.16 Las bukowy na podłożu wapiennym (Cephalanthero-Fagion)

41.24 Lasy grądowe Stellario-Carpinetum

41.26 Lasy grądowe Galio-Carpinetum

41.4 * Lasy Tilio-Acerion na stromych zboczach

41.51 Stare acydofilne lasy dębowe z Quercus robur na piaszczystych równinach

41.53 Stare lasy dębowe z Ilex i Blechnum na Wyspach Brytyjskich

41.86 Lasy z Fraxinus angustifolia

42.51 Lasy kaledońskie

44.A1 do 44.A4 * Lasy bagienne

44.3 Pozostałości lasów aluwialnych Alnion glutinoso-incanae

44.4 Lasy mieszane dębowo-wiązowo-jesionowe (łęgi) nad dużymi rzekami

Śródziemnomorskie lasy liściaste

41.181 * Apenińskie lasy bukowe z Taxus i Ilex

41.184 * Apenińskie lasy bukowe z Abies alba i lasy bukowe z Abies nebrodensis

41.6 Galicyjsko-portugalskie lasy dębowe z Quercus robur i Quercus pyrenaica

41.77 Lasy z Quercus faginea (Półwysep Iberyjski)

41.85 Lasy z Quercus trojana (Włochy i Grecja)

41.9 Lasy kasztanowe

41.1A x 42.17 Greckie lasy bukowe z Abies borisii-regis

41.1B Lasy z Quercus frainetto

42.A1 Lasy cyprysowe (Acero-Cupression)

44.17 Lasy galeriowe z Salix alba i Populus alba

44.52 Formacje nadrzeczne nad okresowymi ciekami wodnymi obszaru śródziemnomorskiego z Rhododendron ponticum, Salix i innymi

44.7 Lasy platanowe (Platanion orientalis)

44.8 Ciepłe, śródziemnomorskie lasy nadrzeczne (Nerio-Tamaricetae) i południowo-zachodnie lasy nadrzeczne Półwyspu Iberyjskiego (Securinegion tinctoriae)

Śródziemnomorskie lasy twardolistne

41.7C Kreteńskie lasy z Quercus brachyphylla

45.1 Lasy z Olea i Ceratonia

45.2 Lasy z Quercus suber

45.3 Lasy z Quercus ilex

45.5 Lasy z Quercus macrolepis

45.61 do 45.63 * Makaronezyjskie laski wawrzynolistne (Laurus, Ocotea)

45.7 * Gaje palmowe z Phoenix

45.8 Lasy z Ilex aquifolium

Alpejskie i subalpejskie lasy iglaste

42.21 do 42.23 Acydofilne lasy (Vaccinnio-Piceetea)

42.31 do 42.32 Lasy alpejskie z modrzewiem i Pinus cembra

42.4 Lasy z Pinus uncinata (* na podłożach gipsowych i wapniowych)

Śródziemnomorskie iglaste lasy górskie

42.14 * Apenińskie lasy z Abies alba i Picea excelsa

42.19 Lasy z Abies pinsapo

42.61 do 42.66 * Śródziemnomorskie lasy sosnowe z endemiczną sosną czarną

42.8 Śródziemnomorskie lasy sosnowe z endemicznymi sosnami, w tym Pinus mugo i Pinus leucodermis

42.9 Makaronezyjskie lasy sosnowe (endemiczne)

42.A2 do 42.A5 * Endemiczne lasy śródziemnomorskie z Juniperus spp.

i 42.A8

42.A6 * Lasy z Tetraclinis articulata (Andaluzja)

42.A71 do * Lasy z Taxus baccata

42.A73

ZA£¥CZNIK II

Gatunki roœlin i zwierz¹t bêd¹ce przedmiotem zainteresowania Wspólnoty, których ochrona wymaga wyznaczenia specjalnych obszarów ochrony

Interpretacja

(a) za³¹cznik II jest kontynuacj¹ za³¹cznika I dotycz¹cego ustanowienia spójnej sieci specjalnych obszarów ochrony,

(b) gatunki wyliczone w niniejszym za³¹czniku wykazane s¹ poprzez:

nazwê gatunku lub podgatunku

lub

przez grupê gatunków nale¿¹cych do wy¿szego taksonu lub do wskazanej czêœci tego taksonu.

Skrót "ssp" po nazwie rodziny lub rodzaju oznacza wszystkie gatunki nale¿¹ce do tej rodziny lub rodzaju.

Gwiazdka (*) przed nazw¹ gatunku oznacza, ¿e jest to gatunek o pierwszorzêdnym znaczeniu.

Wiêkszoœæ gatunków wymienionych w tym za³¹czniku jest równie¿ wymienionych w za³¹czniku IV.

Jeœli gatunek wystêpuj¹cy w tym za³¹czniku nie wystêpuje w za³¹czniku IV ani w za³¹czniku V, po nazwie gatunku wystêpuje symbol "o". Jeœli gatunek wystêpuj¹cy w tym za³¹czniku wystêpuje równie¿ w za³¹czniku V a nie wystêpuje w za³¹czniku IV, po nazwie nastêpuje symbol "V".

(a) ZWIERZÊTA - FAUNA

Krêgowce

SSAKI - MAMMALIA

INSECTIVORA

Talpidae

Galemys pyrenaicus

CHIROPTERA

Rhinolophidae

Rhinolophus blasii

Rhinolophus euryale

Rhinolophus ferrumequinum

Rhinolophus hipposideros

Rhinolophus mehelyi

Vespertilionidae

Barbastella barbastellus

Miniopterus schreibersi

Myotis bechsteini

Myotis blythi

Myotis capaccinii

Myotis dasycneme

Myotis emarginatus

Myotis myotis

RODENTIA

Sciuridae

Spermophilus citellus

Castoridae

Castor fiber

Microtidae

Microtus cabrerae

* Microtus oeconomus arenicola

CARNIVORA

Canidae

* Canis lupus (populacje hiszpañskie:

tylko na po³udnie od Duero; populacje greckie: tylko na po³udnie od 39 równole¿nika)

Ursidae

* Ursus arctos

Mustelidae

Lutra lutra

Mustela lutreola

Felidae

Lynx lynx

* Lynx pardina

Phocidae

Halichoerus grypus (V)

* Monachus monachus

Phoca vitulina (V)

ARTIODACTYLA

Cervidae

* Cervus elaphus corsicanus

Bovidae

Capra aegagrus (populacje naturalne)

* Capra pyrenaica pyrenaica

Ovis ammon musimon (populacje

naturalne - Korsyka i Sardynia)

Rupicapra rupicapra balcanica

* Rupicapra ornata

CETACEA

Tursiops truncatus

Phocoena phocoena

GADY - REPTILIA

TESTUDINATA

Testudinidae

Testudo hermanni

Testudo graeca

Testudo marginata

Cheloniidae

* Caretta caretta

Emydidae

Emys orbicularis

Mauremys caspica

Mauremys leprosa

SAURIA

Lacertidae

Lacerta monticola

Lacerta schreiberi

Gallotia galloti insulanagae

* Gallotia simonyi

Podarcis lilfordi

Podarcis pityusensis

Scincidae

Chalcides occidentalis

Gekkonidae

Phyllodactylus europaeus

OPHIDIA

Colubridae

Elaphe quatuorlineata

Elaphe situla

Viperidae

* Vipera schweizeri

Vipera ursinii

P£AZY - AMPHIBIA

CAUDATA

Salamandridae

Chioglossa lusitanica

Mertensiella luschani

* Salamandra salamandra aurorae

Salamandrina terdigitata

Triturus cristatus

Proteidae

Proteus anguinus

Plethodontidae

Speleomantes ambrosii

Speleomantes flavus

Speleomantes genei

Speleomantes imperialis

Speleomantes supramontes

ANURA

Discoglossidae

Bombina bombina

Bombina variegata

Discoglossus jeanneae

Discoglossus montalentii

Discoglossus sardus

* Alytes muletensis

Ranidae

Rana latastei

Pelobatidae

* Pelobates fuscus insubricus

RYBY - PISCES

PETROMYZONIFORMES

Petromyzonidae

Eudontomyzon spp. (o)

Lampetra fluviatilis (V)

Lampetra planeri (o)

Lethenteron zanandrai (V)

Petromyzon marinus (o)

ACIPENSERIFORMES

Acipenseridae

* Acipenser naccarii

* Acipenser sturio

ATHERINIFORMES

Cyprinodontidae

Aphanius iberus (o)

Aphanius fasciatus (o)

* Valencia hispanica

SALMONIFORMES

Salmonidae

Hucho hucho (populacje naturalne) (V)

Salmo salar (tylko w wodach

s³odkich) (V)

Salmo marmoradus (o)

Salmo macrostigma (o)

Coregonidae

* Coregonus oxyrhynchus

(anadromiczne gatunki w pewnych

sektorach Morza Pó³nocnego)

CYPRINIFORMES

Cyprinidae

Alburnus vulturius (o)

Alburnus albidus (o)

Anaecypris hispanica

Aspius aspius (o)

Barbus plebejus (V)

Barbus meridionalis (V)

Barbus capito (V)

Barbus comiza (V)

Chalcalburnus chalcoides (o)

Chondrostoma soetta (o)

Chondrostoma polylepis (o)

Chondrostoma genei (o)

Chondrostoma lusitanicum (o)

Chondrostoma toxostoma (o)

Gobio albipinnatus (o)

Gobio uranoscopus (o)

Iberocypris palaciosi (o)

* Ladigesocypris ghigii (o)

Leuciscus lucomonis (o)

Leuciscus souffia (o)

Phoxinellus spp. (o)

Rutilus pigus (o)

Rutilus rubilio (o)

Rutilus arcasii (o)

Rutilus macrolepidotus (o)

Rutilus lemmingii (o)

Rutilus friesii meidingeri (o)

Rutilus alburnoides (o)

Rhodeus sericeus amarus (o)

Scardinius graecus (o)

Cobitidae

Cobitis conspersa (o)

Cobitis larvata (o)

Cobitis trichonica (o)

Cobitis taenia (o)

Misgurnis fossilis (o)

Sabanejewia aurata (o)

PERCIFORMES

Percidae

Gymnocephalus schraetzer (V)

Zingel spp. [(o) z wyj¹tkiem Zingel

asper i Zingel zingel (V)]

Gobiidae

Pomatoschistus canestrini (o)

Padogobius panizzai (o)

Padogobius nigricans (o)

CLUPEIFORMES

Clupeidae

Alosa spp. (V)

SCORPAENIFORMES

Cottidae

Cottus ferruginosus (o)

Cottus petiti (o)

Cottus gobio (o)

SILURIFORMES

Siluridae

Silurus aristotelis (V)

Bezkrêgowce

STAWONOGI - ARTHROPODA

CRUSTACEA

Decapoda

Austropotamobius pallipes (V)

INSECTA

Coleoptera

Buprestis splendens

* Carabus olympiae

Cerambyx cerdo

Cucujus cinnaberinus

Dytiscus latissimus

Graphoderus bilineatus

Limoniscus violaceus (o)

Lucanus cervus (o)

Morimus funereus (o)

* Osmoderma eremita

* Rosalia alpina

Lepidoptera

* Callimorpha quadripunctata (o)

Coenonympha oedippus

Erebia calcaria

Erebia christi

Eriogaster catax

Euphydryas aurinia (o)

Graellsia isabellae (V)

Hypodryas maturna

Lycaena dispar

Maculinea nausithous

Maculinea teleius

Melanagria arge

Papilio hospiton

Plebicula golgus

Mantodea

Apteromantis aptera

Odonata

Coenagrion hylas (o)

Coenagrion mercuriale (o)

Cordulegaster trinacriae

Gomphus graslinii

Leucorrhina pectoralis

Lindenia tetraphylla

Macromia splendens

Ophiogomphus cecilia

Oxygastra curtisii

Orthoptera

Baetica ustulata

MIÊCZAKI - MOLLUSCA

GASTROPODA

Caseolus calculus

Caseolus commixta

Caseolus sphaerula

Discula leacockiana

Discula tabellata

Discus defloratus

Discus guerinianus

Elona quimperiana

Geomalacus maculosus

Geomitra moniziana

Helix subplicata

Leiostyla abbreviata

Leiostyla cassida

Leiostyla corneocostata

Leiostyla gibba

Leiostyla lamellosa

Vertigo angustior (o)

Vertigo genesii (o)

Vertigo geyeri (o)

Vertigo moulinsiana (o)

BIVALVIA

Unionoida

Margaritifera margaritifera (V)

Unio crassus

(b) ROŒLINY - FLORA

PTERIDOPHYTA

ASPLENIACEAE

Asplenium jahandiezii (Litard.) Rouy

BLECHNACEAE

Woodwardia radicans (L.) Sm.

DICKSONIACEAE

Culcita macrocarpa C. Presl

DRYOPTERIDACEAE

* Dryopteris corleyi Fraser-Jenk.

HYMENOPHYLLACEAE

Trichomanes speciosum Willd.

ISOËTACEAE

Isoëtes boryana Durieu

Isoëtes malinverniana Ces. & De Not.

MARSILEACEAE

Marsilea batardae Launert

Marsilea quadrifolia L.

Marsilea strigosa Willd.

OPHIOGLOSSACEAE

Botrychium simplex Hitchc.

Ophioglossum polyphyllum A. Braun

GYMNOSPERMAE

PINACEAE

* Abies nebrodensis (Lojac.) Mattei

ANGIOSPERMAE

ALISMATACEAE

Caldesia parnassifolia (L.) Parl.

Luronium natans (L). Raf.

AMARYLLIDACEAE

Leucojum nicaeense Ard.

Narcissus asturiensis (Jordan) Pugsley

Narcissus calcicola Mendonça

Narcissus cyclamineus DC.

Narcissus fernandesii G. Pedro

Narcissus humilis (Cav.) Traub

* Narcissus nevadensis Pugsley

Narcissus pseudonarcissus L.

subsp. nobilis (Haw.) A. Fernandes

Narcissus scaberulus Henriq.

Narcissus triandrus (Salisb.)

D. A. Webb subsp. capax (Salisb.) D. A. Webb

Narcissus viridiflorus Schousboe

BORAGINACEAE

* Anchusa crispa Viv.

* Lithodora nitida (H. Ern) R. Fernandes

Myosotis lusitanica Schuster

Myosotis rehsteineri Wartm.

Myosotis retusifolia R. Afonso

Omphalodes kuzinskyana Willk.

* Omphalodes littoralis Lehm.

Solenanthus albanicus (Degen & al.)

Degen & Baldacci

* Symphytum cycladense Pawl.

CAMPANULACEAE

Asyneuma giganteum (Boiss.) Bornm.

* Campanula sabatia De Not.

Jasione crispa (Pourret) Samp.

subsp. serpentinica Pinto da Silva

Jasione lusitanica A. DC.

CARYOPHYLLACEAE

* Arenaria nevadensis Boiss. & Reuter

Arenaria provincialis

Chater & Halliday

Dianthus cintranus Boiss. & Reuter

subsp. cintranus Boiss. & Reuter

Dianthus marizii (Samp.) Samp.

Dianthus rupicola Biv.

* Gypsophila papillosa P. Porta

Herniaria algarvica Chaudri

Herniaria berlengiana (Chaudri)

Franco

* Herniaria latifolia Lapeyr. subsp.

litardierei gamis

Herniaria maritima Link

Moehringia tommasinii Marches.

Petrocoptis grandiflora Rothm.

Petrocoptis montsicciana

O. Bolos & Rivas Mart.

Petrocoptis pseudoviscosa Fernandez

Casas

Silene cintrana Rothm.

* Silene hicesiae Brullo & Signorello

Silene hifacensis Rouy ex Willk.

* Silene holzmannii Heldr. ex Boiss.

Silene longicilia (Brot.) Otth.

Silene mariana Pau

* Silene orphanidis Boiss.

* Silene rothmaleri Pinto da Silva

* Silene velutina Pourret ex Loisel.

CHENOPODIACEAE

* Bassia saxicola (Guss.) A. J. Scott

* Kochia saxicola Guss.

* Salicornia veneta Pignatti & Lausi